Hội nghị nghiệm thu đề tài “Đánh giá thực trạng phát triển khoa học và công nghệ phục vụ phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Long An và gợi ý chính sách”

2017-09-25 08:40:09

Ngày 21/9/2017, tại Hội trường Sở Khoa học và Công nghệ Long An tổ chức Hội nghị nghiệm thu đề tài: “Đánh giá thực trạng phát triển khoa học và công nghệ phục vụ phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Long An và gợi ý chính sách” do Thạc sĩ Phạm Minh Tiến làm Chủ nhiệm đề tài - Đơn vị Viện Nghiên cứu Kinh tế Phát triển thuộc Trường Đại học Kinh tế TP.HCM đăng ký chủ trì thực hiện.

Đề tài xây dựng khung đánh giá phát triển KH&CN tỉnh phù hợp các tiêu chuẩn trong nước và quốc tế; đánh giá thực trạng phát triển KH&CN, xác định nhu cầu ứng dụng KH&CN trong sản xuất và công tác quản lý trên địa bàn tỉnh. Trên cơ sở đó, xây dựng kế hoạch và gợi ý chính sách phát triển hoạt động KH&CN hướng đến (1) nâng cao trình độ nghiên cứu khoa học, năng lực sáng tạo để tiếp thu và vận dụng các thành tựu KH&CN, làm chủ công nghệ tiên tiến; (2) nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân, bảo đảm phát triển bền vững và hội nhập thành công vào nền kinh tế thế giới. Đề tài tập trung tiếp cận các nhóm đối tượng sau:

(i) Hộ gia đình: Xem xét nhu cầu, khả năng ứng dụng công nghệ trong sản xuất của các hộ gia đình. Đồng thời, đề tài cũng tìm hiều về nhận thức của người dân về vai trò KH&CN ứng dụng trong sản xuất của hộ.

(ii) Doanh nghiệp và các tổ chức hoạt động KH&CN: Khảo sát các chuyên gia ở các doanh nghiệp và các tổ chức hoạt động KH&CN để tìm hiểu sâu về tình hình nghiên cứu và ứng dụng KH&CN trong sản xuất, quản lý và bán sản phẩm. Đồng thời, nhóm nghiên cứu cũng trao đổi sâu về đánh giá của doanh nghiệp và tổ chức hoạt động KH&CN về tình hình phát triển KH&CN chung của tỉnh, những thuận lợi, khó khăn và nhu cầu KH&CN của doanh nghiệp.

(iii) Tổ chức nghiên cứu khoa học, tổ chức nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ được tổ chức dưới hình thức trường, viện, trung tâm: Khảo sát các chuyên gia về tình hình nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và tổ chức ứng dụng của các trường, viện, trung tâm. Bên cạnh đó, khảo sát chuyên sâu về những thuận lợi, khó khăn và nhu cầu KH&CN của tỉnh Long An dưới góc nhìn của nhà khoa học.

(iv) Các sở ngành, phòng ban huyện đảm nhiệm các công việc liên quan đến hoạt động KH&CN: Khảo sát phiếu đánh giá định lượng và phỏng vấn chuyên sâu về công tác quản lý nghiên cứu và ứng dụng KH&CN trên địa tỉnh, cũng như việc nghiên cứu và thực thi các chính sách nhà nước trong lĩnh vực KH&CN vào cuộc sống người dân.

Quang cảnh hội nghị

Kết quả nghiên cứu của đề tài cho thấy: Long An là tỉnh có nhiều lợi thế trong việc hợp tác phát triển các mặt kinh tế-xã hội và có nhiều cơ hội tiếp cận, ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất và đời sống. Trong giai đoạn 2011-2015, hoạt động KH&CN của tỉnh đã có nhiều tiến bộ và đạt được nhiều thành tựu quan trọng, góp phần thiết thực vào việc thực hiện các chương trình, mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội. Nhiều đề tài, dự án được triển khai rộng khắp các lĩnh vực như: khoa học kỹ thuật và công nghệ, khoa học tự nhiên, khoa học xã hội và nhân văn góp phần giải quyết một số vấn đề bức xúc của xã hội, đa dạng hóa các giống cây trồng, vật nuôi, chuyển dịch cơ cấu và tăng hiệu quả sản xuất. Một số ngành kinh tế chủ yếu đã chủ động nhập khẩu công nghệ, từ đó công tác nghiên cứu chế tạo, cải tiến máy móc thiết bị được đẩy mạnh. Các ngành nghề thủ công truyền thống cũng được củng cố, khôi phục và phát triển. Tiềm lực KH&CN của tỉnh từng bước được nâng lên. Trình độ lực lượng cán bộ KH&CN được nâng cao, cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ cho việc thực hiện các nhiệm vụ được giao như máy móc thiết bị, phương tiện làm việc được củng cố và tăng cường hơn.

Song, hiện nay vẫn còn những hạn chế chủ yếu gây khó khăn cản trở quá trình phát KH&CN tỉnh là: tổ chức hoạt động KH&CN của tỉnh ít và còn chồng chéo chức năng, nhiệm vụ giữa các lĩnh vực hoạt động; đội ngũ nhân lực KH&CN còn hụt hẫng, thiếu các chuyên gia đầu đàn trên các lĩnh vực; cơ sở vật chất kỹ thuật và hạ tầng KH&CN còn thiếu, yếu và hiệu quả sử dụng chưa cao; đầu tư xã hội cho KH&CN thấp, công tác xã hội hoá các hoạt động KH&CN còn hạn chế,… đã kiềm hãm quá trình phát triển KH&CN.

Từ những đánh giá trên, Ban chủ nhiệm đề án đã đề xuất các giải pháp. Cụ thể, Để đạt được mục tiêu là một trong những trung tâm phát triển về kinh tế - xã hội, đóng góp tích cực vào sự phát triển của Vùng KTTĐPN, Vùng ĐBSCL và cả nước, trong giai đoạn tiếp theo, Long An phải triển khai thực hiện tái cơ cấu, chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng kết hợp theo chiều rộng với chiều sâu một cách bền vững. Trong lĩnh vực KH&CN, Long An cần nâng cao tốc độ tăng của TFP dựa trên cải thiện các yếu tố đóng góp vào TFP như: chất lượng nguồn nhân lực, đổi mới mạnh mẽ công nghệ, ứng dụng rộng rãi thành tựu KH&CN tiên tiến, công nghệ cao, chuyển dịch mạnh cơ cấu vốn đầu tư gắn với chuyển dịch cơ cấu kinh tế vào những ngành, sản phẩm công nghiệp mũi nhọn, công nghiệp ưu tiên đã xác định; trong đó đặc biệt coi trọng yếu tố đổi mới mạnh mẽ công nghệ, ứng dụng rộng rãi thành tựu KH&CN tiên tiến, công nghệ cao. Giải quyết tốt vấn đề này sẽ tạo ra khâu đột phá trong đổi mới mô hình tăng trưởng kinh tế của Long An trong giai đoạn tới.

Kết quả nghiệm thu được Hội đồng Khoa học tỉnh đánh giá đạt và đề nghị Ban Chủ nhiệm bổ sung hoàn chỉnh một số nội dung trong báo cáo kết quả để Sở Khoa học và Công nghệ trình UBND tỉnh nghiệm thu, phê duyệt làm cơ sở triển khai thực hiện.

Tin, Ảnh: Viện Nghiên cứu Kinh tế phát triển

Đối tác toàn cầu của IDR